Express Entry đang đứng trước khả năng thay đổi lớn nhất kể từ khi hệ thống này được Canada đưa vào vận hành năm 2015. Theo định hướng mới từ IRCC, ba chương trình cốt lõi trong hệ thống hiện tại có thể bị bãi bỏ để thay bằng một chương trình thống nhất hơn, dễ hiểu hơn và phù hợp hơn với nhu cầu lao động thực tế của Canada. Đây không chỉ là một điều chỉnh kỹ thuật, mà có thể là bước ngoặt chiến lược làm thay đổi cách ứng viên quốc tế tiếp cận hành trình xin thường trú nhân trong giai đoạn 2026–2028.
Nội dung bài viết
Express Entry có gì thay đổi trong đề xuất mới?
Chính phủ Canada đang cân nhắc một cuộc cải tổ mạnh đối với Express Entry thông qua Kế hoạch Quy định Chuyển tiếp của IRCC giai đoạn 2026–2028. Trong tài liệu định hướng này, IRCC cho biết họ muốn đơn giản hóa hệ thống nhập cư tay nghề cao liên bang bằng cách thu gọn nhiều diện thành một nhóm điều kiện đủ tiêu chuẩn dễ tiếp cận hơn.
Theo hướng đề xuất hiện tại, các thay đổi đáng chú ý gồm:
- Bãi bỏ Federal Skilled Worker Class (FSWC);
- Bãi bỏ Canadian Experience Class (CEC);
- Bãi bỏ Federal Skilled Trades Class (FSTC);
- Thay thế bằng một lớp chương trình mới duy nhất với tiêu chí được tinh gọn.
Điểm đáng chú ý là IRCC không chỉ nói về việc “gộp chương trình”, mà còn nhấn mạnh mục tiêu xây dựng một nguồn nhân lực quốc tế đa dạng hơn để đáp ứng nhiều loại nhu cầu khác nhau trong thị trường lao động Canada. Điều này cho thấy Express Entry trong tương lai có thể được thiết kế theo hướng thực dụng hơn, lấy hiệu quả tuyển chọn và khả năng thích ứng kinh tế làm trung tâm.
Bên cạnh đó, IRCC cũng cho rằng việc sắp xếp lại điều kiện đủ tiêu chuẩn sẽ giúp:
- Ứng viên dễ hiểu hệ thống hơn;
- Doanh nghiệp dễ theo dõi tiêu chí tuyển dụng hơn;
- Các đối tác liên quan dễ triển khai và hỗ trợ hồ sơ hơn;
- Toàn bộ quy trình trở nên minh bạch và nhất quán hơn.
Ở thời điểm hiện tại, đây vẫn mới là đề xuất. IRCC dự kiến sẽ mở tham vấn với đối tác, các bên liên quan và công chúng trong mùa xuân 2026 trước khi công bố chi tiết hơn. Tuy nhiên, chỉ riêng việc nội dung này xuất hiện trong kế hoạch điều tiết chính thức cũng đã đủ để thị trường định cư đặc biệt quan tâm, vì nó cho thấy Express Entry có thể bước vào giai đoạn thay đổi thật sự.
Nếu được thông qua, đây sẽ là một trong những lần cải cách quan trọng nhất đối với hệ thống nhập cư tay nghề cao liên bang kể từ ngày Express Entry ra đời.
Giới thiệu về Express Entry
Express Entry là hệ thống quản lý hồ sơ trực tuyến của Canada dành cho một số chương trình định cư kinh tế liên bang. Đây là cánh cửa quan trọng đối với người lao động tay nghề cao muốn trở thành thường trú nhân Canada thông qua cơ chế xét chọn theo điểm.
Về bản chất, Express Entry không phải là một chương trình định cư độc lập duy nhất, mà là một hệ thống quản lý hồ sơ cho nhiều chương trình khác nhau. Ứng viên muốn tham gia trước tiên phải đủ điều kiện của ít nhất một chương trình thuộc hệ thống này. Sau đó, hồ sơ được đưa vào pool và xếp hạng bằng Comprehensive Ranking System (CRS).
Quy trình vận hành của Express Entry hiện nay thường diễn ra như sau:
- Ứng viên kiểm tra điều kiện đủ tiêu chuẩn;
- Tạo hồ sơ online trong hệ thống;
- Nhận điểm CRS dựa trên tuổi, học vấn, ngoại ngữ, kinh nghiệm làm việc và nhiều yếu tố khác;
- Chờ các đợt rút thăm từ IRCC;
- Nếu được mời, nộp hồ sơ xin thường trú nhân đầy đủ trong thời hạn quy định.
Những hồ sơ có điểm cao hơn hoặc phù hợp hơn với mục tiêu tuyển chọn từng giai đoạn sẽ có khả năng nhận Invitation to Apply (ITA). Sau khi nhận ITA, ứng viên thường có 60 ngày để nộp bộ hồ sơ điện tử hoàn chỉnh kèm tài liệu chứng minh. IRCC hiện vẫn hướng đến mục tiêu xử lý phần lớn hồ sơ Express Entry trong khoảng sáu tháng.
Điểm quan trọng ở đây là Express Entry không chỉ là cơ chế xét điểm. Nó còn là công cụ để Canada điều tiết nguồn nhập cư kinh tế theo nhu cầu từng thời điểm. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào trong cấu trúc hệ thống đều có thể tác động trực tiếp đến chiến lược chuẩn bị hồ sơ của ứng viên quốc tế.
Trong năm 2025, Canada đã phát hành hàng chục nghìn lời mời nộp hồ sơ thường trú nhân thông qua các đợt rút thăm khác nhau trong Express Entry. Điều này cho thấy hệ thống vẫn là một trong những lộ trình định cư quan trọng nhất, đồng thời cũng giải thích vì sao mọi đề xuất cải tổ đều có sức ảnh hưởng lớn đến thị trường tư vấn di trú toàn cầu.
Đủ điều kiện theo ba chương trình nhập cư của Express Entry
Hiện tại, Express Entry đang quản lý ba chương trình nhập cư kinh tế liên bang chính. Mỗi chương trình có bộ tiêu chí riêng, được thiết kế cho những nhóm ứng viên khác nhau. Việc IRCC đề xuất bãi bỏ cả ba chương trình này để thay bằng một mô hình mới là tín hiệu rất lớn, bởi nó có thể làm thay đổi hoàn toàn cách phân loại ứng viên trong tương lai.
Lớp kinh nghiệm Canada
Canadian Experience Class là nhóm dành cho những ứng viên đã có kinh nghiệm làm việc tay nghề cao tại Canada. Đây là diện thường phù hợp với những người đã từng du học, làm việc hoặc sinh sống hợp pháp tại Canada và đã hòa nhập phần nào vào thị trường lao động địa phương.
Thông thường, để đủ điều kiện theo diện này trong hệ thống Express Entry, ứng viên cần:
- Có ít nhất 1 năm kinh nghiệm làm việc đủ điều kiện tại Canada;
- Kinh nghiệm này phải có trong vòng 3 năm gần nhất;
- Đáp ứng yêu cầu ngôn ngữ theo nhóm nghề;
- Thỏa mãn các điều kiện kỹ thuật khác theo quy định hiện hành.
CEC thường được xem là một trong những con đường có lợi thế cao vì kinh nghiệm Canada giúp ứng viên tăng khả năng cạnh tranh trong Express Entry. Những người đã học tập hoặc làm việc tại Canada thường được đánh giá là có tiềm năng hòa nhập kinh tế tốt hơn, từ đó có cơ hội nhận ITA mạnh hơn trong một số giai đoạn.
Tuy nhiên, nếu đề xuất cải tổ được thực hiện, nhóm đối tượng này có thể không còn được xếp trong một “lớp riêng” như hiện tại mà được tích hợp vào hệ thống mới với tiêu chí tổng quát hơn.
Chương trình lao động lành nghề liên bang
Federal Skilled Worker Class là chương trình phù hợp với nhiều ứng viên ở ngoài Canada, đặc biệt là những người có học vấn tốt, ngoại ngữ mạnh và kinh nghiệm làm việc chuyên môn trong các ngành nghề tay nghề cao.
Để đủ điều kiện theo chương trình này trong Express Entry, ứng viên thường phải đáp ứng các yếu tố như:
- Có ít nhất 1 năm kinh nghiệm làm việc liên tục trong ngành nghề đủ điều kiện;
- Kinh nghiệm này có trong vòng 10 năm gần nhất;
- Đạt yêu cầu ngôn ngữ tối thiểu;
- Đáp ứng bộ tiêu chí lựa chọn dựa trên tuổi, học vấn, kinh nghiệm và khả năng thích nghi.
FSWC từ lâu là cánh cửa phổ biến cho những người lao động có tay nghề muốn tiếp cận Canada từ bên ngoài. Đây cũng là chương trình mang tính quốc tế rõ nét nhất trong hệ thống Express Entry, vì không bắt buộc ứng viên phải có kinh nghiệm hoặc học tập tại Canada.
Về mặt chiến lược, nếu IRCC gộp FSWC vào một lớp chương trình mới, khả năng cao việc đánh giá hồ sơ sẽ không chỉ dừng ở tiêu chí nền tảng mà có thể được điều chỉnh linh hoạt hơn theo nhu cầu nghề nghiệp, khu vực và thị trường lao động thực tế. Điều đó đồng nghĩa với việc ứng viên không nên chỉ tập trung vào đủ điều kiện cơ bản, mà cần xây dựng hồ sơ cạnh tranh toàn diện hơn.
Chương trình Thương mại Tay nghề Liên bang
Federal Skilled Trades Class được thiết kế dành riêng cho nhóm lao động trong các ngành nghề tay nghề, đặc biệt là những nghề thiên về kỹ thuật, xây dựng, bảo trì, sản xuất hoặc vận hành chuyên môn.
Thông thường, để đủ điều kiện theo chương trình này trong Express Entry, ứng viên cần:
- Có ít nhất 2 năm kinh nghiệm làm việc toàn thời gian trong ngành nghề tay nghề đủ điều kiện;
- Kinh nghiệm này phải nằm trong 5 năm gần nhất;
- Đạt ngưỡng ngôn ngữ tối thiểu;
- Có job offer hợp lệ tại Canada hoặc chứng chỉ nghề được cấp tại Canada.
FSTC mang ý nghĩa rất thực tế vì giúp Canada thu hút lực lượng lao động trực tiếp phục vụ thị trường đang thiếu hụt nhân lực tay nghề. Đây là lý do diện này luôn có giá trị lớn trong bối cảnh Canada cần ổn định chuỗi cung ứng lao động ở các lĩnh vực thiết yếu.
Nếu IRCC bỏ FSTC như một diện riêng trong Express Entry, không có nghĩa là lao động tay nghề sẽ mất cơ hội. Ngược lại, rất có thể nhóm này sẽ được tích hợp vào một mô hình lựa chọn mới, nơi kỹ năng thực tế và nhu cầu tuyển dụng có thể trở thành tiêu chí nổi bật hơn trước. Với các ứng viên đang làm nghề kỹ thuật hoặc lao động lành nghề, điều quan trọng lúc này là theo dõi sát cách IRCC định nghĩa lại tiêu chí phù hợp trong giai đoạn tới.
Kết luận
Đề xuất tái cấu trúc Express Entry cho thấy Canada đang muốn chuyển từ một hệ thống chia tách theo chương trình sang một mô hình chọn lọc tập trung, linh hoạt và sát nhu cầu thị trường lao động hơn. Dù hiện tại đây mới là giai đoạn đề xuất, nhưng tác động chiến lược của nó là rất lớn: ứng viên cần chuẩn bị hồ sơ sớm hơn, hiểu sâu hơn về tiêu chí nhập cư kinh tế và chủ động điều chỉnh kế hoạch trước khi luật mới được hoàn thiện. Nếu bạn muốn đánh giá hồ sơ Express Entry theo định hướng mới của IRCC và xây dựng lộ trình định cư phù hợp nhất, hãy liên hệ ICANPR để được đội ngũ tư vấn hỗ trợ 1:1 ngay từ bây giờ.
